[Date Prev][Date Next][Thread Prev][Thread Next][Date Index][Thread Index]

Fwd: [ict-vn] Giáo trình tin học cho cán bộ cấp xã (xã, phường, thị trấn)



Bài của bác Tuấn Vietkey "hay" quá! Tự nhiên thấy khoái, fwd cho anh em LUGs (nhất là Ubuntu-VN) đọc chơi :)
Nếu thấy thích thì xin cho thêm vài ý kiến bình luận cho rôm rả.

Kind regards,
Tuan


From: "DangTuan at Vietkey" <[email protected]>
To: "Vu The Binh" <[email protected]>
Cc: [email protected]
Sent: Saturday, June 18, 2011 11:50:18 AM
Subject: Re: [ict-vn]        Giáo trình tin học cho cán bộ cấp xã (xã, phường, thị trấn)

Bạn Tuấn và một số anh chị cho rằng Ubuntu hay một Distro nào đó đã hơn hẳn Windows XP về mặt user experiences hoặc đã có những tiến bộ vượt bậc sau hơn 10 năm thì tôi thấy không đúng lắm. Tất nhiên là FOSSers thì luôn phải nghĩ  FOSS là tốt đẹp rồi. Nhưng có những thực tế mà nó tồn tại ngoài ý chí của chúng ta.

Tôi chỉ nêu một vài điểm cố hữu mà Linux nói chung và Ubuntu nói riêng còn phải rất rất lâu nữa mới có thể giải quyết được triệt để xét về phương diện người sử dụng phổ thông.

Nếu hệ thống đã được cài đặt và được sử dụng mãi mãi, không thay đổi thêm bớt bất cứ thành phần nào và chỉ sử dụng những cái đã được cài đặt, cấu hình rồi thì việc sử dụng cũng chẳng khác gì Windows mấy, vì vào đến ứng dụng rồi thì coi như nhau.

Nhưng trong thời đại này, tốc độ phát triển ứng dụng rất nhanh, trung bình 3-6 tháng ra một phiên bản mới, rồi liên tục phải vá những bản vá lỗi, những lỗ hổng... thì yêu cầu người sử dụng phải tự cập nhật, cài đặt phần mềm là bắt buộc và đây mới là vấn đề.

1.      Có thể nói 95% các trường hợp cài đặt, update, vá lỗi phần mềm phải thực hiện trên môi trường console, terminal hay là trong cửa sổ dòng lệnh, kiểu như thời MS DOS ngày xưa. Và việc cài đặt bằng dòng lệnh này đòi hỏi kỹ năng soạn thảo dòng lệnh, sử dụng dòng lệnh và kỹ năng config các file cấu hình, nhưng kỹ năng này để đào tạo cho người sử dụng thông thường đòi hỏi 1 nỗ lực không hề nhỏ. Và về điểm này thì FOSS không thể nào so sánh được với các hệ nguồn đóng như Widnows, MacOS..., chỉ bằng vài cú click chuột là có thể cài đặt xong hầu hết tất cả phần mềm. Ở những môi trường này, người ta đã quên và không cần biết đến khái niệm Command Line.

2.      Vấn đề về driver cũng là vấn đề khó khăn, cài đặt đã khó như (1) đã trình bầy, mà nhiều khi còn không có để mà cài đặt, lý do thì có nhiều nhưng có thể nêu một vài cái: Linux ít người sử dụng hơn nên các hãng phải tập trung cho Windows trước, tiếp theo Linux có quá nhiều phiên bản (hơn 300) để có thể hỗ trợ, và để tránh vấn đề tương thích các hãng sản xuất thiết bị buộc phải phân phối driver dưới dạng mã nguồn, và như vậy thì là một khó khăn cho hãng, vì toàn bộ công sức bản quyền, patent buộc phải cung cấp cho cộng đồng và như thế các hãng đối thủ có thể biết được những know-how và điểm yếu của hãng.

3.      Vấn đề cố hữu nữa đó là cũng xuất phát từ tư tưởng của FOSS, tự do phát triển, thiếu kiểm soát, quản lý mã nguồn tập trung (như các hãng nguồn đóng) nên có rất nhiều phiên bản (hơn 300 distro) và các version này có vấn đề về tương thích và cũng vì tự do nên các phiên bản mới ra đời rất nhanh và đây lại là một vấn đề rất lớn về tương thích các version. Cài đặt bằng phần mềm đã khó khăn rồi nhưng giải quyết vấn đề conflict version của thư viện (lib) mới là cực hình, một phần mềm có thể sử dụng rất nhiều thư viện nguồn mở khác nhau, và các thư viện này có phiên bản cũng rất khác nhau, giải quyết vấn đề version này của các thư viện thì đến chuyên gia nhiều khi còn đau đầu chứ đừng nói đến người sử dụng thông thường, đấy còn là chưa kể phải vá patch tuy theo từng môi trường.

 

Giao diện dù cho là Unity hay Gnome Shell 3 thì cũng không phải là một cuộc cách mạng về giao diện đứng trên phương diễn User Experience, chỉ là bố cục lại, hào nhoáng hơn mà thôi, làm sao có thể nói thay đổi cả cục diện được. Khi nào giải quyết được 3 vấn đề mà tôi đã nêu ở trên mới có thể có những bước tiến về phía người sử dụng. Từ đó có thể thấy Linux phù hợp với giới nghiên cứu, chuyên gia hơn, hoặc cho những đối tượng không bao giờ phải cài đặt cập nhật phần mềm, máy cài một lần và sử dụng mãi mãi, hoặc phải luôn có đội ngũ kỹ thuật hỗ trợ.

Dưới đây tôi làm một case để mọi người dễ hình dung: Một cô thư ký trẻ của bí thư xã sau khi được đào tạo một khóa CNTT của anh Bình tổ chức về.

Sau khi về cô được phát bộ đĩa Ubuntu 11.x mới nhất và bắt đầu tiến hành cài đặt lên bộ máy tính cũng rất mới. Mọi việc ban đầu diễn ra khá là suôn sẻ, vì máy tính mới không phải backup dữ liệu nên cứ thế cài đè và mọi việc sẽ tiến triển rất thuận lợi.

Bước tiếp theo là cài máy in để có thể in công văn cho sếp. giả sử xã sau khi đấu thầu được phân phối máy in khá phổ biến ở Việt Nam là Cannon LBP2900. Và từ đây bắt đầu xuất hiện vấn đề, sử dụng phần mềm Cups để quản lý máy in thì đáng tiếc máy in này không có.  Bây giờ hỏi những đồng nghiệp khác hay các các công ty làm dịch vụ quanh xã thì hầu hết đều không biết gì về Unbuntu. Bây giờ phải lên mạng để cầu cứu, ở xã thì chưa có ADSL, may quá có USB 3G do Viettel kính tặng. Nhưng khi cắm USB vào, máy cũng không tự nhận và cô ý cũng không biết phải làm sao vì không có mạng để vào http://forum.ubuntu-vn.org mà nêu câu hỏi, may nhờ có quen anh Ngô Tuấn bên iWay, được anh Tuấn hỗ trợ cô sẽ phải tiến hành các lệnh sau đây ở cửa sổ dòng lệnh:

$ lsusb

$ sudo vi /etc/udev/rules.d/15-huawei-e1550.rules

SUBSYSTEM=="usb",

SYSFS{idProduct}=="1446",

SYSFS{idVendor}=="12d1",

RUN+="/lib/udev/modem-modeswitch --vendor 0x12d1 --product 0x1446 --type option-zerocd"

 

Sau khi làm một loạt thao tác, vào được mạng và sau một loạt hỗ trợ cô thư ký sẽ phải tiến hành gần 20 bước sau đây để cài đặt máy in Canon (sai 1 dấu chấm, dấu phẩy là không thể cài đặt được):

 

$ sudo ps ax | grep cupsd

$ sudo killall -9 cupsd

$ sudo chmod -R a+rX /usr/share/cups/model

$ sudo /etc/init.d/cupsys start

$ sudo /usr/sbin/lpadmin -p [printer model] -m [printer driver file] -v ccp:/var/ccpd/fifo0 –E

$ sudo /usr/sbin/lpadmin -p LBP2900 -m CNCUPSLBP2900CAPTK.ppd -v ccp:/var/ccpd/fifo0 –E

$ sudo /usr/sbin/ccpdadmin -p [printer model] -o /dev/usblp0

$ sudo /usr/sbin/ccpdadmin -p LBP2900 -o /dev/usblp0

$ sudo mv /etc/init.d/ccpd ccpdold

$ sudo nano /etc/init.d/ccpd

$ sudo chmod a+x /etc/init.d/ccpd

$ sudo /etc/init.d/ccpd start

$ sudo update-rc.d ccpd defaults 20

$ captstatusui -P LBP2900

$ sudo gedit /etc/apparmor.d/usr.sbin.cupsd

Thêm các dòng sau:

/var/run/avahi-daemon/socket rw,
/var/run/cups/ rw,
/var/run/cups/** rw,
/var/spool/cups/ rw,
/var/spool/cups/** rw,
# needed for Canon CAPT driver ###insert
/var/ccpd/** rw, ###insert


Tôi không hiểu là với 600 huyện và 10.000 xã và hơn 25000 cán bộ ở khắp mọi miền tổ quốc thì có những lực lượng nào để hỗ trợ những khó khăn thường nhật như của cô thư ký kia. Vietsoftware, iWay hay Vietlug có thể hỗ trợ được tất cả mọi đối tượng trong tất cả các địa bàn như ở trên kia được không.

 

Ý kiến của tôi có thể hơi xa lạ với một số anh chị FOSS ở diễn đàn, tôi đã từng theo đuổi FOSS hơn 10 năm, tôi cũng muốn phong trào FOSS của Việt Nam mình không lẹt đẹt và phát triển, nhưng tôi ái ngại về tính khả thi của việc triển khai FOSS nhằm vào đối tượng nông dân và với địa bàn phủ khắp toàn quốc kể cả vùng sâu vùng xa. Có anh chị nào đưa ra được một kế hoạch và phương án triển khai cụ thể, lực lượng, con người, nguồn lực như nào để có thể có những căn cứ cho thấy tính khả thi của dự án được không cả về phương diện kỹ thuật cũng như những điều kiện bảo đảm? Ngoài những ý chí và quyết tâm – những cái này các anh chị thể hiện rất nhiều rồi.

Chúng ta cần thận trọng để tránh những tiếng xấu về những thất bại của dự án CNTT/ICT, lại như 112, lại như hàng loạt các dự án chỉ vẽ ra tiêu tiền và không đi được vào cuộc sống, và hơn ai hết chúng ta những người tư vấn sẽ phải chịu trách nhiệm về những ý kiến của mình. Một lần nữa tôi nói lại, tôi ủng hộ FOSS và tất nhiên cũng ủng hộ cả những công nghệ nào có hiệu quả sử dụng, vấn đề là phải có một kế hoạch và lộ trình khả thi, chứ không chỉ có có mỗi hô hào.

 


---------
# Ghi chu: [email protected] la mailing-list gom cac nha
nghien cuu, giang day, trien khai va quan ly CNTT-TT tu cac Truong,
Vien, Cong ty va Co quan - To chuc Chinh phu va phi Chinh phu;
# Xin chi gui nhung trao doi huu ich chung cho cong dong ICT-VN;
# Website cac ICT-Events 2008 tai VN: www.coltech.vnu.vn/ict-vn